Genel olarak "Şeyh Said ayaklanması olarak bilinen, ancak eylem planı ve orgütlenmesi Cibranlı Albay Halit'in öncülüğünde Erzurum'da Ekim 1920'de kurulan ve "Kürt Bağımsizlığını amaç edinen gizli "Azadi" örgütü , tarafından yapılan Şeyh Said ayaklanması, Cumhuriyetin ilk yıllarında Musul'un (Kuzey Irak'ın) elden çıkmasına neden olmuştur.

Ayrıca, ayaklanmanın asıl planlayıcısının gizli "Azadi" örgütü olduğu gerçeği üzerinde pek durulmayarak, "şeriat" talepli "ayaklanma-kıyam" olarak nitelendirilerek, gerçeğin üstü bir şekilde örtülmuştür.

Şeyh Said ayaklanması üzerine serilen ölü toprağı kaldırılarak, ayaklanma tüm yönlleri ile incelenmeye çalışılmıştır.